Woord in Beeld, een project over etnocommunicatie

Communicatie is een proces van betekenissen verzenden en ontvangen. Een verschillend interpretatiekader kan tot Babylonische spraakverwarring leiden. Ook de interpretatie van beelden is cultureel gebonden. Een beeld zegt meer dan duizend woorden, maar een beeld bekijkt ieder door zijn socio-culturele filter.

Verbal Vision vzw werkt het project 'Woord in Beeld' uit, in het kader van managers in diversiteit en met de steun van de provincie Antwerpen. Met dit project onderzoekt de vzw het beeld- en woordgebruik van communicatiemateriaal. In concreto wordt het materiaal van de Universiteit Antwerpen, de VDAB Vlaanderen, de dienst diversiteit van de stad Mechelen, de dienst sociale huisvesting van de stad Gent en het VIGeZ onderzocht. In welk mate spreken zij etnische en laaggeschoolde groepen aan?

Hoe zijn we tewerk gegaan?

Veldonderzoek
We onderzochten communicatiemateriaal zoals brochures, folders, affiches, sites... van de Universiteit Antwerpen, de VDAB, de dienst diversiteit van de stad Mechelen, de dienst sociale huisvesting van de stad Gent en preventiemateriaal rond borstkankerpreventie in overleg met het Vlaams Instituut voor Gezondheidspromotie en Ziektepreventie. We organiseeerden 33 diepte-interviews bij hun ‘klanten’ met verschillende etnische achtergronden. Wie meer wil weten over deze diepte-interviews en de resultaten ervan, kan contact opnemen met Dit e-mailadres is beveiligd tegen spambots, u heeft JavaScript nodig om het te kunnen bekijken

Groepsgesprekken
We organiseerden enkele groepsgesprekken over het thema racisme en borstkanker. In elke groep werden ook beelden en de associaties daarbij besproken.

Studiedag Woord in Beeld
In maart 2009 organiseerden we een studiedag over multiculturele communicatie en creatieve grafische vormgeving. Zie Studiedag voor meer informatie.

Herwerking materiaal door Sint-Lucas Te Gent
De tweedejaarsstudenten van Sint-Lucas te Gent, herwerkten het communicatiemateriaal van de vijf organsiaties naar specifieke doelgroepen en ontwikkelden moodboards. Dit materiaal kunt u uitgebreid bekijken via Grafisch werk.

Enquête ‘Stem in kleur'
Via een digitale en schriftelijke enquête verkenden we het beeld- en tekstgebruik bij een multicultureel publiek. Ook onderzochten we de kennis en houding ten aanzien van vijf sociale thema's werken, leren, wonen, gezondheid en samenleven. Deze thema's zijn gelinkt aan de vijf organisaties die hun materiaal ter beschikking stelden. 1.040 deelnemers vulden de enquête in. De resultaten kunt u nalezen in het onderzoeksrapport Stem in kleur. Een verkenning naar beeld- en tekstgebruik bij een cultureel divers publiek.

Een opleidingspakket 
De opgedane ervaring en kennis werd verwerkt in een opleidingspakket in samenwerking met Wablieft. Dit opleidingspakket wordt een laatste keer uitgetest tijdens een vormingsdag op donderdag 21 januari 2010, georganiseerd door de dienst diversiteit van de stad Mechelen.

Een praktische gids
Tenslotte werd de publicatie 'Woorden en beelden k(l)eurig kiezen. Communiceren met een cultureel divers publiek' in 2011 uitgegeven. Dit is een praktische gids voor de communicatieprofessional en iedereen die de brug wil slaan naar een andere gemeenschap.

Partners
Woord in Beeld wordt gesteund door Marino Keulen, Minister van Wonen, Inburgering, Binnenlands Bestuur en Stedenbeleid, in het kader van Managers in diversiteit. Een samenwerkingsverband draagt het project: Katholieke Universiteit Leuven (onderzoekster Joyce Koeman), Forum van Etnisch-Culturele Minderheden (Kathleen De Ridder), Ondersteuningsstructuur Bijzondere Jeugdzorg en Integrale Jeugdhulp Antwerpen (Bianca Claes). Deze partners zitten in de stuurgroep, aangevuld met Wablieft (Karine Nicolay), Karel de Grote Hogeschool (Koen Naegels), Vlaams Minderhedencentrum, dienst diversiteit van de stad Mechelen (Miek Van Looy), Agentschap onderwijscommunicatie (Mieke Santermans) en het Huis van het Nederlands (Hilde de Vos).